Bij het vergelijken van thuisbatterijen kom je vrijwel altijd het aantal laadcycli tegen. Fabrikanten noemen waarden als 6.000, 8.000 of zelfs 10.000 cycli. Dat klinkt indrukwekkend, maar wat zegt dit getal nu écht over de levensduur van een thuisbatterij, en hoe relevant is het in de praktijk?
Wat betekent het aantal cycli bij een thuisbatterij?
Een laadcyclus staat voor het volledig laden en ontladen van een batterij. Dat hoeft niet in één keer te gebeuren. Twee ontladingen van 50% tellen samen ook als één volledige cyclus. In de praktijk bestaat een cyclus vaak uit meerdere kleinere laad- en ontlaadmomenten verspreid over de dag.
Het aantal cycli geeft aan hoe vaak dit proces kan plaatsvinden voordat de batterij merkbaar capaciteit verliest. Het zegt dus vooral iets over de technische levensduur van de batterij. Belangrijk om te begrijpen is dat cycli niets zeggen over kalenderjaren, maar over hoe intensief de batterij wordt gebruikt.
Is een batterij “op” na het opgegeven aantal cycli?
Nee. Het opgegeven aantal cycli is vrijwel altijd gekoppeld aan een bepaalde restcapaciteit, meestal 70 tot 80% State of Health (SoH). Na bijvoorbeeld 6.000 cycli werkt de batterij dus nog steeds, maar kan hij minder energie opslaan dan toen hij nieuw was.
Voor veel toepassingen, zoals het verhogen van het eigen verbruik van zonnestroom, blijft een batterij ook na het bereiken van dat punt prima bruikbaar.
Hoeveel cycli zijn normaal bij een stekker-thuisbatterij?
Bij stekker-thuisbatterijen zien we in de praktijk vaak specificaties rond de 6.000 cycli. Dit sluit goed aan bij het gebruiksprofiel van dit type batterij: dagelijks laden en ontladen op basis van zonne-opbrengst en huishoudelijk verbruik, maar zelden meerdere volledige cycli per dag.
Afhankelijk van het gebruik komt 6.000 cycli grofweg neer op:
- Ongeveer 15 tot 17 jaar bij gemiddeld één cyclus per dag.
- Langer bij minder intensief gebruik, waarbij in de wintermaanden vaak aanzienlijk minder cycli worden gemaakt dan in de zomer.
Toch claimen al een aantal stekker-thuisbatterijmerken een stekker-thuisbatterij te hebben geïntroduceerd met meer dan 6.000 cycli. Op dit moment zien we dit bij onder meer bij specifieke batterijen van Indevolt en Sunpura.
Hebben vaste thuisbatterijen meer cycli?
Vaste (hardwired) thuisbatterijen worden vaak gepositioneerd als duurzamer of professioneler, maar dat betekent niet automatisch dat ze altijd meer cycli hebben. Ook hier zien we veel systemen met specificaties tussen 6.000 en 10.000 cycli, afhankelijk van de gebruikte batterijtechnologie.Een vaste aansluiting of grotere capaciteit betekent dus niet automatisch een langere levensduur in cycli.
Het verschil zit minder in het feit of een batterij vast of via een stekker is aangesloten, en meer in:
- De gebruikte batterijchemie.
- De maximale ontlaaddiepte (Depth of Discharge).
- De laad- en ontlaadstromen (hoe “hard” je de batterij laat werken).
- De software-aansturing en bescherming (buffers, limieten, strategie).
Invloed van batterijchemie op het aantal cycli
De batterijchemie heeft grote invloed op het aantal cycli dat haalbaar is. In de praktijk zie je vooral verschillen in hoe stabiel een chemie blijft bij veel laad- en ontlaadmomenten, hoge laadstromen en hogere temperaturen.
Lithium-ijzerfosfaat (LFP)
LFP-batterijen (LiFePO₄) zijn momenteel de standaard bij zowel stekker-thuisbatterijen als vaste thuisbatterijsystemen. Deze batterijchemie staat bekend om haar goede veiligheid en lange levensduur. In de praktijk worden vaak 6.000 tot 8.000 laadcycli opgegeven, waarbij het daadwerkelijke aantal sterk afhankelijk is van factoren zoals de gebruikte ontladingsdiepte (DoD) en de marges die fabrikanten hanteren bij het bepalen van end-of-life.
Semi-solid-state batterijen
Semi-solid-state batterijen gebruiken een hybride elektrolyt, vaak een gel(-polymeer) met nog een beperkte vloeibare component. In de praktijk is semi-solid-state niet altijd een strikt gedefinieerde techniek en wordt het soms ook als marketingterm gebruikt voor varianten op bestaande lithium-ioncellen (waaronder LFP). Het kan gunstig uitpakken voor veiligheid en stabiliteit in de cel, maar het is geen automatische garantie op meer laadcycli. De cycli-specificaties liggen bij thuisbatterijen vaak in dezelfde bandbreedte als gangbare LFP-systemen, mede omdat testcondities (DoD, temperatuur en end-of-life-criterium) per fabrikant sterk verschillen.
Solid-state batterijen (all-solid-state)
All-solid-state batterijen gebruiken een volledig vaste elektrolyt en worden vaak genoemd als ‘de toekomst’ vanwege potentieel hogere energiedichtheid en verbeterde veiligheid. Voor residentiële thuisbatterijen zijn ze op dit moment echter nauwelijks commercieel beschikbaar; de meeste ontwikkelingen zitten nog in pilots en validatie en richten zich vooral op EV-toepassingen. Claims over extreem hoge aantallen cycli zijn daarom voorlopig vooral gebaseerd op labresultaten en prototypes, en nog niet breed onderbouwd met grootschalige praktijkdata of garanties voor thuisopslag.
Waarom cycli niet het hele verhaal vertellen
Hoewel het aantal cycli een belangrijke indicator is, zegt het niet alles over de levensduur in de praktijk. Ook veroudering, temperatuur, standby-verbruik en laadstrategie spelen een grote rol.
Een thuisbatterij met 6.000 cycli die slim wordt gebruikt en niet steeds volledig leeg raakt tot 0% SOC, slijt in de praktijk minder snel dan je op basis van het getal zou verwachten. Doordat de batterij meestal slechts deels wordt geladen en ontladen, kan hij in de praktijk net zo lang meegaan als systemen met een hogere cycli-specificatie.
App-ondersteuning en software ook een bepalende factor voor de levensduur
We verwachten dat niet zozeer de hardware, maar vooral de app-ondersteuning op termijn een beperkende factor kan worden voor de levensduur van een thuisbatterij. Tien jaar garantie op de batterij klinkt aantrekkelijk, maar als het specifieke model na zeven jaar niet meer wordt ondersteund in de app van de fabrikant, kan de thuisbatterij in de praktijk onbruikbaar worden.
Dat risico bestaat met name bij systemen die volledig afhankelijk zijn van cloudservers. Wanneer een fabrikant stopt of zijn servers uitschakelt, kan dit ertoe leiden dat de batterij niet meer (goed) aan te sturen is. Daarom raden we aan om bij de aanschaf ook te kijken naar de mogelijkheden om de thuisbatterij in de toekomst lokaal te kunnen blijven aansturen. Dit is bij verschillende merken zoals Zendure, Marstek, Lunergy en Indevolt al mogelijk.
